CAATSA yaptırımları için Ankara-Washington hattında süreç
CAATSA yaptırımlarının kaldırılması için Türkiye ve ABD heyetleri S-400, Kongre koşulları ve savunma ilişkilerinin geleceği üzerinde çalışıyor.
Türkiye ile ABD arasındaki savunma ilişkilerinde S-400 ve CAATSA yaptırımları başlıkları birlikte ele alınıyor. ABD Başkanı Donald Trump, Türkiye’ye uygulanan yaptırımların kaldırılması konusunda Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’la temas halinde olduğunu belirtirken, Washington ile Ankara arasındaki görüşmeler devam ediyor. Sürecin ilerlemesinde ABD Kongresi’nin ortaya koyduğu hukuki koşullar belirleyici oluyor.
Trump, temmuz ayında NATO Zirvesi kapsamında Ankara’da Erdoğan’la yaptığı görüşmenin ardından Türkiye’ye yönelik CAATSA yaptırımlarının kaldırılacağını açıklamıştı. Ancak ABD hukukunda Kongre’nin sahip olduğu rol nedeniyle bu açıklamanın ardından yaptırımların kaldırıldığına ilişkin doğrudan bir karar alınmadı.
Washington ve Ankara temasları
ABD’nin Ankara Büyükelçisi Tom Barrack, eylül ayında S-400 meselesinin çözüme kavuşturulacağını, ancak hukuki ve düzenleyici süreçler nedeniyle bunun zaman alacağını söyledi. Barrack, iki ülkenin Kongre tarafından belirlenen koşulları karşılamak için çalıştığını belirtti. Ayrıca görüşmelerin yalnızca CAATSA yaptırımlarıyla sınırlı olmadığını, Ulusal Savunma Yetkilendirme Yasası’nın (NDAA) S-400 konusunda içerdiği hükümlerin de dikkate alındığını ifade etti.
Türkiye ile ABD arasında çözüm arayışı siyasi ve askeri düzeyde oluşturulan çalışma grubu üzerinden yürütülüyor. Dışişleri Bakan Yardımcısı Levent Gümrükçü, temmuz ayında iki ülkenin CAATSA ve F-35 sorunlarını çözmeye önceki döneme kıyasla daha yakın olduğunu açıklamıştı. Ortak yapı, ABD tarafının hukuki şartlarıyla Türkiye’nin siyasi ve ekonomik beklentilerini aynı çerçevede değerlendiriyor.
CAATSA sonrası gündemde F-35 bulunuyor
Türkiye, CAATSA yaptırımlarının kaldırılmasının yanı sıra savunma sanayii alanındaki kısıtlamaların sona ermesini bekliyor. 2020’de uygulanan yaptırımlar arasında Savunma Sanayii Başkanlığına ABD ihracat lisansı ve yetkilendirmelerinin verilmemesi de yer aldı. Bu nedenle yaptırımların kaldırılması, savunma sanayii kuruluşları arasındaki işbirliğinin yeniden değerlendirilmesine yönelik hukuki zemin oluşturabilir.
S-400 ve CAATSA başlıklarında ilerleme sağlanması halinde, Türkiye ile ABD arasındaki savunma gündeminde F-35 dosyasının da yeniden ele alınması bekleniyor. Çalışma grubunun görüşmeleri, yaptırımların kaldırılması ve savunma alanındaki kısıtlamaların geleceği bakımından sürecin sonraki aşamasını şekillendirecek.
