Norveç Parlamentosu IPI finansmanını mercek altına aldı
Norveç Parlamentosu, Støre Epstein bağlantıları ve IPI’ye aktarılan kamu kaynakları nedeniyle Dışişleri hizmetindeki denetimi iki gün boyunca ele alacak.
Norveç hükümeti, 1997-2018 arasında New York’taki International Peace Institute’a (IPI) 130 milyon kronun üzerinde kaynak aktardı. Kuruma sağlanan finansman, Jonas Gahr Støre’nin 2005-2012 arasında dışişleri bakanlığı yaptığı dönemde belirgin biçimde arttı. IPI’nin eski yöneticisi Terje Rød-Larsen ile Jeffrey Epstein arasındaki ilişkilerin dosyaların yayımlanmasının ardından gündeme gelmesi, kamu kaynaklarının nasıl denetlendiği sorusunu parlamentonun inceleme alanına taşıdı.
Norveç Parlamentosu’nun Denetim ve Anayasa İşleri Daimi Komitesi, Dışişleri hizmetindeki denetim ve kurum kültürünü konu alan iki günlük oturuma çarşamba günü başladı. Yaklaşık 10 eski ve görevdeki dışişleri ile kalkınma bakanının dinleneceği oturumlarda Norveç Başbakanı Jonas Gahr Støre de parlamentoya bilgi verecek. İnceleme, Støre Epstein bağlantıları başlığıyla değil, Dışişleri hizmetinin IPI ve ilgili kişilerle yürüttüğü ilişkilerin nasıl gözetildiği çerçevesinde ele alınıyor.
IPI’ye aktarılan kaynaklar ve Epstein ilişkisi
Komitenin çalışmasında, Dışişleri Bakanlığı’nın IPI ile ilişkisi ve kuruma yapılan ödemelerin denetimi öne çıkıyor. Birleşmiş Milletler merkezinin yanında bulunan düşünce kuruluşu, diplomatlar ve siyasetçiler için buluşma alanı olarak kullanılıyordu. Kuruluşun yönetiminde daha önce Norveçli diplomat Terje Rød-Larsen bulunuyordu.
Norveç hükümeti IPI’nin tek finansörü değildi. Cinsel suçlardan hüküm giymiş Jeffrey Epstein de kuruluşun bağışçıları arasında yer aldı. Epstein dosyalarının geçen kış yayımlanmasıyla Rød-Larsen ve IPI’nin onunla yakın temasları bulunduğu ortaya çıktı; Epstein’ın kuruluşa maddi destek sağlayabilecek varlıklı kişilere erişim sağladığı da aktarıldı.
Rød-Larsen’in eşi Mona Juul, Epstein belgelerinde adının geçmesinin ardından şubatta görevinden ayrıldı. Bunun üzerine Dışişleri Bakanlığı, söz konusu ilişkilerin kamu görevlilerine yönelik kuralları ihlal edip etmediğini incelemeye ve Rød-Larsen’in daha önce yönettiği kuruluşun finansmanını yeniden değerlendirmeye başladı. Rød-Larsen hakkında Norveç’in ekonomik suçlarla mücadele kurumu Økokrim tarafından da soruşturma yürütülüyor.
Parlamentodaki oturumun kapsamı
Rød-Larsen’in bağlantıları, Norveç’in başka dışişleri bakanlarına da uzanıyor. Dünya Ekonomik Forumu başkanlığından Epstein belgelerinin yayımlanmasının ardından ayrılan Børge Brende, 2018’de Epstein’la tanışmasını Rød-Larsen’in sağladığını söyledi.
Oturumlarda, IPI’ye aktarılan kamu kaynaklarının arttığı dönemde Dışişleri Bakanlığı’nı yöneten Støre’den denetim süreçlerinin nasıl işlediğini açıklaması bekleniyor. İsveç devlet radyosu Ekot’un aktardığına göre komitenin amacı, Norveç Dışişleri içindeki uyarı işaretlerinin neden fark edilmediğini belirlemek. Dosya ayrıca özel bir komisyon ve Økokrim tarafından inceleniyor.
