zkAPI ile Ethereum’da yapay zeka ödemelerine gizlilik
Ethereum üzerinde geliştirilen zkAPI, yapay zeka hizmetlerinde ödeme yeterliliğini kanıtlarken kullanıcı kimliğini ödeme işleminden ayırmayı hedefliyor.
Yapay zeka hizmetlerinde hesap, ödeme ve kullanım bilgilerinin aynı bağlantıda toplanmasına alternatif olarak geliştirilen zkAPI, ödeme yeterliliğini kullanıcı kimliğini açıklamadan doğrulamayı amaçlıyor. Open Anonymity Project tarafından geliştirilen sistem, Ethereum Foundation’ın 1 Ekim tarihli açıklamasında duyuruldu. Yapı, hizmet sağlayıcısının ücretin karşılanabildiğini görmesine olanak tanırken bakiyenin hangi işlemle yatırıldığını göstermiyor.
Bu yaklaşımda kullanıcı önce Ethereum ağındaki bir akıllı sözleşmeye para aktarıyor. Daha sonra kendi cihazında üretilen sıfır bilgi ispatı, kullanılabilir bakiyenin bulunduğunu ve aynı tutarın daha önce harcanmadığını doğruluyor. Böylece ödeme geçerli kabul edilebiliyor ancak doğrulamanın dayandığı işlem ayrıntıları hizmet sağlayıcısına sunulmuyor.
Ödeme doğrulaması sohbet akışından ayrılıyor
Doğrudan bağlantı modelinde zkAPI, gönderilen ödeme kanıtını inceleyerek belirli bir harcama limiti taşıyan geçici bir erişim anahtarı oluşturuyor. Kullanıcının yapay zeka hizmetine yönelttiği sorular, bu aşamanın ardından cihazdan doğrudan sağlayıcıya iletiliyor. Ödeme kontrolünü yapan sunucu bu nedenle sohbet trafiğinin içeriğine erişemiyor.
Geçici anahtarın süresi sona erdiğinde, hizmet sağlayıcısının bildirdiği gerçek kullanım tutarı bakiyeden düşülüyor. Kullanıcıdan başlangıçta belirlenen üst sınırın tamamı değil, kullanılan hizmetin karşılığı tahsil ediliyor. Yapay zeka sağlayıcısı sohbeti görebilse de ödeme katmanı üzerinden işlemi gerçekleştiren kişinin kimliğine ulaşamıyor.
zkAPI’nin diğer kullanım biçiminde istekler bir aracı sunucu üzerinden aktarılıyor. Bu sunucu, iletilen trafiği görebildiği için gizlilik düzeyi uygulamanın hizmet sağlayıcısına hangi yöntemle bağlandığına göre değişiyor. Ethereum Foundation, sistemin ödeme bilgilerini sohbetten ayırdığını ancak internet üzerindeki tüm kullanıcı izlerini ortadan kaldırmadığını belirtiyor.
IP adresi ve sohbet içeriği kapsam dışında
Sistem IP adreslerini, bağlantı zamanlarını veya gönderilen isteklerin içeriğini gizlemiyor. Kullanıcının sohbet sırasında paylaştığı kişisel bilgiler de kimliğinin belirlenmesine yol açabiliyor. Bu nedenle ödeme bilgilerinin ayrıştırılması, iletişimin diğer unsurlarının da anonim hale geldiği anlamına gelmiyor.
İlk uygulama alanları yapay zeka sohbetleri ve otomatik görev yürüten yazılımlar olarak sıralanıyor. Ethereum Foundation, aynı ödeme modelinin görüntü üretimi ve VPN gibi kullanım miktarına göre ücretlendirilen hizmetlere uyarlanabileceğini ifade ediyor.
