Bakan Şimşek: Yetkisiz Döviz İşlemlerine Denetim Artacak

Bakan Şimşek, yetkisiz döviz alım satımı yapan işletmelere yönelik denetimlerin artırılacağını açıkladı.

Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, kayıt dışı ekonomiyle mücadele çerçevesinde, yetkisiz döviz alım satımı gerçekleştiren işletmelere yönelik denetimlerin bu yıl daha da sıkılaştırılacağını açıkladı. Şimşek, bu alandaki mücadelenin kararlılıkla süreceğini vurguladı.

Bakanlığın, izinsiz döviz alım satımı yapan işletmelere yönelik denetimlerini yoğun bir şekilde sürdürdüğü belirtildi. Yasal çerçevede yalnızca bankalar, PTT ve Bakanlık tarafından lisanslandırılmış döviz bürolarının döviz alım satımı yapma yetkisi bulunuyor. Kamuoyunda yaygın olarak bilinenin aksine, kuyumcular ve ödeme kuruluşları gibi işletmelerin bu tür işlemler yapma yetkisi yoktur.

Yetkisiz döviz alım satımında bulunan işletmelere, 2018 yılında Türk Parasının Kıymetini Koruma Hakkında Kanun’da yapılan düzenlemeler doğrultusunda iki tür yaptırım uygulanıyor. Bu çerçevede, bakanlık tarafından bu işletmelerin faaliyetleri geçici ya da sürekli olarak durdurulmakta ve ilgili işletmeler hakkında cumhuriyet başsavcılıklarına idari para cezası verilmesi için bildirimde bulunulmaktadır.

2018 yılından bu yana, 859 işletmenin faaliyetleri ya geçici ya da sürekli olarak durdurulmuş olup, bu işletmelerin çoğunluğunun ticaret ve turizmin yoğun olduğu bölgelerde bulunduğu tespit edilmiştir. Özellikle büyük şehirler ve turistik bölgelerdeki denetimlerin artırıldığı bildirilmektedir. Bu süreçte, yaklaşık 280 milyon lira tutarında idari para cezası için cumhuriyet başsavcılıklarına bildirim yapılmıştır.

Sadece 2025 yılında, 147 işletmenin faaliyetleri durdurulmuş ve yaklaşık 108 milyon lira tutarında idari para cezası için işlemler başlatılmıştır. İdari para cezalarının alt ve üst sınırları, her yıl yeniden değerleme oranında güncellenmektedir. Bu yıl için alt sınır 719 bin 30 lira, üst sınır ise 3 milyon 595 bin 198 lira olarak belirlenmiştir.

Kayıt dışı ekonomiyle mücadele kapsamında, yetkisiz döviz alım satımı faaliyetlerinin önlenmesi amacıyla gelen ihbarlar da büyük önem taşımaktadır. CİMER ve diğer kanallar üzerinden alınan ihbarların yanı sıra, e-Devlet kapısında oluşturulan “Yetkisiz Döviz Alım Satım İhbar Başvurusu” bölümü, vatandaşların bu konudaki ihbarlarını doğrudan ve hızlı bir şekilde iletebilmeleri için hizmete sunulmuştur.

Bakanlık, riskli mükellefleri tespit etmek amacıyla Yetkisiz Faaliyetle Mücadele Eylem Planı’nı devreye almıştır. Bu plan, risk bazlı bir yaklaşım benimsemekte olup, nüfus yoğunluğu, ticaret ve turizm faaliyetlerinin yoğun olduğu bölgeler, riskli sektörler ve geçmişteki idari yaptırımlar gibi kriterler analiz edilmektedir.

Bakan Şimşek, kayıt dışı ekonomiyle mücadelede yetkisiz işletmelerle mücadeleye büyük önem verdiklerini belirterek, Ticaret Bakanlığı, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası, Gelir İdaresi Başkanlığı gibi paydaş kurumlarla işbirliği içinde riskli mükelleflerin tespitine yönelik analizler yapıldığını ifade etti. Denetimlerin büyük şehirler ve ticaretin yoğun olduğu bölgelerde yoğunlaşacağını belirten Şimşek, sahada ve dijital mecralarda yapılan ön araştırmaların denetim planlarının oluşturulmasında önemli bir rol oynadığını vurguladı. Bakan Şimşek, “Bu yıl da yetkisiz döviz alım satımı yapan işletmelere yönelik planlı ve risk odaklı denetimleri artıracak ve etkin şekilde sürdüreceğiz,” dedi.