Ekran süresi çocukların öğrenme ve dilini etkiliyor
64 ülkeden 2,8 milyon çocuğun verileri, yüksek ekran süresinin akademik başarı, dil gelişimi ve ruh sağlığı sorunlarıyla bağlantılı olduğunu gösterdi.
64 ülkede 2,8 milyondan fazla çocuğun verilerinin incelendiği küresel araştırma, yüksek ekran süresinin çocukların gelişimi üzerindeki etkisinin dikkate değer boyutta olduğunu ortaya koydu. Bulgular, ekran maruziyetinin akademik başarı ve duygusal durum gibi alanlarda; sosyoekonomik koşullar, ebeveyn davranışları ve erken doğumla bağlantılı etkenler kadar, bazı durumlarda ise bunlardan daha güçlü bir ilişki taşıyabileceğine işaret etti.
Bugüne kadar gerçekleştirilen en geniş kapsamlı değerlendirmelerden biri olan çalışma, oyun, sosyal medya ve yayın platformlarında geçirilen sürenin artmasıyla daha düşük genel akademik başarı ve dil gelişiminde zayıflama arasında bağlantı bulunduğunu gösterdi. Araştırma, akıllı telefon ve televizyonun yanı sıra görüntülü görüşme, sosyal medyada gezinme ve oyun oynama gibi farklı cihaz ve etkinlikleri de kapsadı.
Ekran süresi ve ruh sağlığı
JAMA Pediatrics dergisinde yayımlanan incelemede, ekranlarda daha fazla zaman geçiren çocuklarda sosyoduygusal güçlükler ve ruh sağlığı sorunlarının daha sık görüldüğü bildirildi. Yüksek ekran süresi; depresyon ve kaygı belirtilerini içeren içselleştirilmiş davranışların yanı sıra saldırganlık ve dikkat eksikliği hiperaktivite bozukluğu belirtileri gibi dışsallaştırılmış davranışlarla da ilişkilendirildi.
Araştırmacılar, yüksek düzeyde ekran maruziyetinin genel akademik başarının gerilemesi, dil gelişiminin zayıflaması, duygusal ve akran sorunlarının artmasıyla bağlantılı olduğunu belirtti. Bu ilişkilerin büyüklüğünün, çocukların gelişim sonuçlarını etkilediği bilinen sosyoekonomik durum, ebeveynlik biçimi ve erken doğum gibi faktörlerle benzer veya daha yüksek düzeyde olduğu kaydedildi.
Akademik başarı ve dil gelişimi
Çalışmada, daha fazla ekran kullanan çocukların okulda genel olarak daha düşük notlar aldığı tespit edildi. Bununla birlikte ekran süresi ile matematik, okuma veya fen bilimlerindeki başarı arasında belirgin bir ilişki saptanmadı. Araştırmacılar, bu ders alanlarının önceki çalışmalarda daha sınırlı incelendiğini ve söz konusu sonucun yeterli kanıt bulunmamasından kaynaklanabileceğini ifade etti.
Kanada’daki Calgary Üniversitesinden akademisyenlerin öncülük ettiği araştırma, yüksek ekran maruziyetinin çocuklarda daha zayıf dil gelişimiyle de bağlantılı olduğunu ortaya koydu.
Bulgular temkinli değerlendirilmeli
Uzmanlar, araştırmanın kapsamlı ve yüksek kaliteli olmasına rağmen sonuçların ekranların ergenlerdeki duygusal sorunların temel nedeni olduğu şeklinde yorumlanmaması gerektiğini vurguladı. İspanya’daki Zaragoza Üniversitesinden sosyoloji alanında kıdemli öğretim görevlisi Tatiana Iniguez Berrozpe, ekran süresi ile kötü ruh sağlığı ve akademik performans arasında ilişki bulunduğunu, ancak bu etkinin küçük olduğunu belirtti.
Berrozpe, bulgunun önemsiz olmadığını ancak yalnızca ekran kullanımının bir gencin neden duygusal sıkıntı yaşadığını ya da akademik açıdan daha düşük performans gösterdiğini açıklamayacağını söyledi.
Loughborough Üniversitesinden davranışsal epidemiyoloji profesörü Esther van Sluijs ise çalışmanın güçlü yönlerine karşın farklı ekran kullanım biçimleri arasında yeterli ayrım yapılamadığını ifade etti. Van Sluijs, sosyal medya kullanımı veya oyun oynama gibi belirli etkinlikler hakkında kesin sonuçlara ulaşmak için verilerin yetersiz olduğunu belirterek, bulguların çocukların ve gençlerin günümüzdeki ekran kullanım alışkanlıkları dikkate alınarak dikkatle yorumlanması gerektiğini kaydetti.
