İşiniz Elinizden Kayabilir: Beyaz Yakada Görünmez İşsizlik
Beyaz yakalı çalışanlar, görünmez işsizlik tehlikesiyle karşı karşıya. Yapay zeka iş süreçlerini ele geçiriyor.
Dünya genelinde iş gücünün durumu, istatistiklerin gösterdiğinden daha karmaşık bir hale geliyor. Yapay zeka, çalışanların iş unvanlarını korumasına rağmen, asıl işlerin arka planda algoritmalar tarafından yürütülmesine neden oluyor. Global Bilişim Derneği (BİDER) Başkanı Şenol Vatansever, bu durumu ‘sessiz işsizlik’ olarak tanımlıyor ve dünya genelinde işlerin %40’ının yapay zeka tarafından yönetildiğini vurguluyor.
Çalışanlar, hala bordrolu olarak çalışıyor olsalar da, karar verme yetenekleri ve yaratıcılıkları giderek azalıyor. Bu durum, iş yerlerinde bir iç boşalma yaratıyor. Analist, editör veya muhasebeci gibi unvanlar korunurken, gerçek iş yükü yapay zeka yazılımlarına kayıyor.
Vatansever, “İstihdam rakamları ayakta kalırken mesleklerin içi boşalıyorsa sorun hâlâ görünmezdir” diyerek, çalışanların karar verici pozisyonlardan uygulayıcı rollere kaydığını belirtiyor. Bu değişim, uzun vadede motivasyon kaybı ve mesleki kimlik erozyonuna yol açabilir.
Türkiye’de beyaz yakalı istihdamın yüksek olması, bu durumu daha da kritik hale getiriyor. Yapay zekanın veri sınıflandırma, raporlama ve ön analiz gibi görevleri üstlenmesiyle, çalışanların stratejik yetkinlikler kazanması artık bir zorunluluk haline geliyor.
WEF’in 2025 yılına dair hazırladığı ‘Geleceğin İşleri’ raporu, meslek isimlerinden ziyade yetkinliklerin önem kazanacağını vurguluyor. Kariyer yolları yeniden şekillenirken, sadece işi yapan değil, aynı zamanda yapay zekayı yöneten ve etik kararlar veren çalışanlar gelecekte öne çıkacak.
